|
 Anno 1830 is de situatie van de vrouw in het nog jonge België allesbehalve rooskleurig. Het Burgerlijk Wetboek, gebaseerd op de Code Napoleon, is ronduit discriminerend.Vrouwen zijn volledig onderworpen aan de maritale macht van hun
echtgenoot. Op politiek vlak blijft de democratie beperkt tot
welstellende mannelijke burgers
|
|
 In 1880 studeerde de eerste vrouw aan de Université Libre de
Bruxelles. De Universiteiten van Luik en Gent volgden kort daarna. Deze pioniers zorgden voor een revolutionaire doorbraak: het principieel
aanvaarden van het recht op gelijke onderwijskansen voor mannen en vrouwen.
|
|
 Op de dag van de arbeid werpt RoSa een terugblik op vrouwenarbeid. In de 19e eeuw staat vrouwenarbeid bijzonder laag aangeschreven. De arbeidsomstandigheden waren slecht en de lonen laag. Onder een snel veranderende maatschappij komt het recht op arbeid voor vrouwen steeds meer onder druk te staan.
|
|
|
Vrouwenstemrecht komt er in België pas in 1948. Eerste golf feministen zetten vooral burgerrechten en meisjesonderwijs hoog op de agenda en het vrouwenstemrecht wordt vertraagd door electorale strategieën van de traditionele partijen.
|
|
 Drie belangrijke stappen in de strijd voor gelijk loon:
het verdrag van Rome - de staking in Herstal - de zaak Gabrielle Defrenne
|
|
|
 De tweede feministische golf is voor een groot deel te danken aan autonome groepen. In de jaren zeventig was er
binnen de politiek weinig interesse voor vrouwen.De autonome organisaties waren een
must om die wereld wakker te schudden.
|
|
 Op vier maart is het veertig jaar geleden dat de Vlaamse Dolle Mina's hun eerste actie voerden. "Baas in eigen buik!", "Een rebelse meid is een parel in de klassenstrijd",...
Wie is er bang voor de Dolle Mina's?
|
|
|
 Op 11 november werd in Brussel de allereerste vrouwendag, V-dag, in België georganiseerd. Het was het begin van een jaarlijks weerkerende traditie.
Fris samen met RoSa je Geheugen op.
|
|
|
 Voor tweede golf-feministen vormde de strijd voor de legalisering van abortus een essentieel onderdeel van de emancipatiebeweging.
|
|
|
 Vrije toegang tot anticonceptie was in
Vlaanderen nog niet zo lang geleden geen evidentie. Voorbehoedsmiddelen bleven
tot de jaren 1960 een taboe onderwerp. De katholieke Kerk veroordeelde ten strengste elke vorm van
anticonceptie. En ook de wetgever trok aan hetzelfde zeel.
|
|
 Vrouwenhuizen
zijn een typisch fenomeen van de tweede feministische golf. Het feministisch
engagement borrelde tijdens die periode op naast en soms ondanks de
traditionele verzuilde vrouwenbeweging. Een alternatieve, autonome
vrouwenbeweging trad op de voorgrond. In de
periode 1974 -1984 werden een twintigtal Vlaamse vrouwenhuizen opgericht.
|
|
|
 Sinds het onverwachte succes van de allereerste stemvrouw-campagne, we schrijven gemeenteraadsverkiezingen - Brugge - 1970, zijn stemvrouw-campagnes een vast onderdeel van de strijd voor meer politieke participatie.
|
|
|
 1975 werd door de Verenigde Naties uitgeroepen tot Internationaal jaar
van de Vrouw. Hiermee wou de VN, op initiatief van hun Commision on the
Status of Women (CSW), eindelijk
eens werk maken van één van hun fundamentele principes, de
gelijkberechtiging
van man en vrouw.
|
|
 Vrouwen die vandaag de dag in het huwelijksbootje stappen doen dit op
volledige voet van gelijkheid met hun partner. Deze vanzelfsprekende
gelijkheid dateert echter nog maar van 1976. De wet van 14 juli 1976
vormde het eindpunt van een decennialange strijd voor juridische
gelijkheid tussen man en vrouw in het huwelijk.
|
|
 In de tweede helft van de jaren 1970 ontstonden overal in Vlaanderen
nieuwe vrouwengroepen die zich uitdrukkelijk in het linkse kamp
plaatsen. Hoewel de groepen allen hun eigen identiteit hebben zijn er
veelvuldige contacten op vrouwendagen, manifestaties,… Allen zijn ze
uitdrukkelijk feministisch en socialistisch.
|
|
|
 Eind jaren '70, begin jaren '80, wordt België bijzonder hard getroffen door een economische crisis. Vooral vrouwen kregen het hard te verduren.
|
|
 Van de vier wereldvrouwenconferenties was die van Peking in 1995 misschien wel de belangrijkste. Vrouwenbelangen werden er op de kaart gezet als een zaak voor iedereen en binnen elk beleidsdomein. Met de introductie van gender en mainstreaming werden concrete instrumenten gegeven om vrouwenbelangen op te nemen binnen alle beleidsplannen.
|
|
|
 Wat is feminisme? De zoektocht naar een definitie brengt ons bij heel wat verschillende feminismes. We introduceren de belangrijkste stromingen en plaatsen die in een historisch kader.
|
|
|
Tijdens de Commune van Parijs waren vrouwen overduidelijk actief, zowel politiek als militair. Achteraf wordt hun deelname
veroordeeld als buitengewoon onvrouwelijk. De geschiedschrijving rond de Commune illustreert hoe vrouwen uit het beeld verdwijnen: eenvoudigweg verzwegen, enkel in relatie tot mannen
beschreven, of tot karikatuur gedegradeerd.
|
|
|
|
het geheugen 
english
français