Citytrips Parijs

Natalie Clifford Barney in de Rue Jacob nr20

In de charmante rue Jacob in de wijk Saint-Germain-des-Prés die een hoop cafeetjes en antiekwinkels aan elkaar rijgt, bevond zich vorige eeuw meer dan 60 jaar lang het literaire salon van Natalie Clifford Barney (1876-1972). Het was het allereerste salon dat volledig werd georchestreerd door een vrouw, zonder een echtgenoot achter zich. Samen met de salons van de prinses van Polignac en van Alice Toklas, bracht het salon van Natalie Barney de moderniteit binnen in de wereld van de kunst.

Natalie Clifford Barney

Als jonge volwassene verhuisde Natalie Barney, een Amerikaanse met Europese roots en perfect Engels- en Franstalig, naar Parijs, waar ze als schrijfster voornamelijk in het Frans publiceerde. Het is echter niet zozeer haar auteurschap als wel haar literaire salon en haar erg vrije levensstijl die Natalie Barney’s naam voor eens en altijd hebben gemaakt.

Natalie Barney was openlijk lesbisch, en had – vaak gelijktijdig – meerdere lange en minder lange tot de verbeelding sprekende relaties. Ze was ook de eerste vrouwelijke dichter sinds Sappho die openlijk schreef over de liefde tussen vrouwen. Een van haar meest bekende relaties was die met dichteres Renée Vivien, met wie ze ernaar streefde de cultus van Sappho nieuw leven in te blazen, zowel door Sappho’s werken in vertalingen te reconstrueren en nieuwe literaire werken in dezelfde geest te creëren als door naar de geest van Sappho te leven.

Natalie Barney zette zich ook in voor het promoten van vrouwenliteratuur. Ze bouwde rondom zich een belangrijke literaire kring op waar de werken van vrouwelijke schrijvers op een ernstige manier kritische aandacht kregen (zonder daarom mannelijke schrijvers te bannen). In 1927 richtte ze bovendien een Académie des Femmes op, die hulde moest brengen aan vrouwelijke schrijvers (o.a. Colette, Gertrude Stijn, Djuna Barnes en Renée Vivien). Zo wilde ze een antwoord bieden op de invloedrijke Académie française, die op dat moment nog steeds enkel mannen in haar gelederen telde. De Académie des femmes was echter geen formele organisatie, maar werd opgevat als een reeks lezingen die werden gehouden als onderdeel van Barney’s beroemde vrijdagsalons.

Na eerst een aantal jaren wat te hebben rondgezworven, huurde Natalie Barney in de jaren 1900 een huis te Neuilly, dat aan het begin van de 20 e eeuw nog een rustig dorpje was, net ten westen van de stad Parijs. Ze hield op dat moment nog niet op regelmatige basis een salon open, maar ze had er wel een grote tuin waar heel wat feestjes werden georganiseerd, waar poëzie werd gelezen, waar werd gedanst en toneel gespeeld (met op een keer Mata Hari naakt op een wit paard).

Natalie Clifford Barney huisNatalie Clifford Barney huis

Het is in 1909 dat Barney verhuisde naar de rue Jacob nr.20, in het centrum van Parijs, waar ze tot aan het eind van de jaren 1960 een echt literair salon zou openhouden. Hier bracht ze op regelmatige tijdstippen schrijvers en artiesten van over de hele wereld samen, om te socializen en te praten over literatuur, kunst, muziek en elk ander mogelijk interessant onderwerp. Tot haar meest bekende bezoekers behoorden de Franse schrijvers André Gide, Anatole France, Max Jacob, Louis Aragon en Jean Cocteau en de Engelstalige schrijvers F. Scott Fitzgerald en T.S. Eliot. Ook Sylvia Beach (link naar fiche), Adrienne Monnier, Isadora Duncan, Gertrude Stein (link naar fiche), Alice Toklas en Colette waren haar gast. Het huis aan de rue Jacob, met in de tuin een Tempel van de vriendschap die nog dateerde van een aantal jaren na de Franse Revolutie, vormde echt een groene oase midden in de stad. Het interieur werd inmiddels door de nieuwe eigenaar grondig veranderd, maar langs buiten ziet het er – onder meer dankzij het protest van Barney’s vrienden tegen de geplande radicalere renovaties – nog grotendeels uit zoals in de tijd van Natalie.

Haar laatste jaren bracht ze door in het chique Hôtel Meurice aan de rue de Rivoli nr.228 (vlakbij het Louvre), waar ze in 1972 ook stief. Haar laatste rustplaats bevindt zich, niet ver van die van Renée Vivien, op het kerkhof van Passy (nabij het Bois de Boulogne, in het 16de arrondissement).

Meer over Natalie Clifford Barney? Doorzoek RoSa's online bibliotheekcatalogus op trefwoord BARNEY, NATALIE CLIFFORD

Terug naar de wandeling

Bronvermelding - Bovenstaande tekst werd gebaseerd op de volgende documentatie:

Bookmark and Share